« Niềm Ước Mơ của Mẹ » : Một tác phẩm thật sâu đậm.

            Bản dịch bài xã luận của Ông Jean-Claude Lamagnère

Phó Thị Trưởng  Bussy Saint -Georges

Vào dịp Lễ Các Thánh, khi mà truyền thống Công Giáo khuyến khích mọi người tĩnh tâm hồi tưởng đến người quá cố và cùng chia sẻ nỗi đau buồn, tôi xin đề cập đến một số tranh luận gay gắt trong Cộng Đồng người Việt  mà riêng tôi và Bà Phó Thị Trưởng Kim Ngouansavanh đã từng chứng kiến.

Những cuộc tranh luận xảy ra  gần đây đã  được nhận thấy vào dịp thảo luận về dự kiến làm bức tượng « Le Rêve de la Mère » (dịch từ tiếng Việt :« Niềm Ước Mơ của Mẹ » ).

Về phương diện nghệ thuật, tác phẩm thể hiện một kết quả đáng thán phục mà Ông Vũ Đình Lâm, một nghệ sĩ tài năng, đã đạt được khi đi tìm một hình ảnh mạnh và có giá trị biểu tượng . Người tạo dựng bức tượng đã diễn đạt hoàn toàn « Ấn tượng » mong muốn bằng cách gợi được từ lòng người những tình cảm rung động trước ý niệm " Nghĩa Mẹ Công Cha ". Sức mạnh của động tác diễn tả, cảm nhận được nơi bức tượng thật là sâu đậm : một mãnh lực tột đỉnh hay cái sức mạnh Tinh thần và Thể xác của người Mẹ khi nâng đứa Con lên cao, cao thật cao và xa thật xa ...

Đứa Con, tự chủ và khác biệt với Mẹ được tung ra xa vời. Nhưng luôn quay đầu về  Mẹ, vì đứa Con không bao giờ quên nguồn gốc và cũng không quên sợi dây liên hệ mẫu tử ràng buộc với vòng tay luôn mở rộng hướng về Mẹ.

Tác phẩm nghệ thuật nầy quả là thật  sâu đậm và thông điệp vạn năng của nó không thể không qui tụ chung quanh sự tán đồng của tất cả mọi người. Tôi cảm thấy thật xúc động khi Hội Đồng Thành Phố, với cả hai phe đa số và đối lập đã nhất trí biểu quyết tán thành cho phép xây dựng bức tượng nầy.

Với Cộng Đồng người Việt thì nguyên thuỷ, dự kiến nầy đúng ra là một biểu lộ "cá nhân ". Ông Christophe Nguyễn Trịnh Nghĩa ( Chủ tịch Hiệp Hội Bussy Saigòn ) đã khéo léo trình bày dự kiến với những hàm ý :  " Vinh danh nước Pháp, đất dung thân và xứ sở của Nhân Quyền ", " Vinh danh những bậc Cha Mẹ với nhiều Hy Sinh đã thành công đem lại cho Con cháu của những thế hệ hậu sinh một tương lai tốt đẹp hơn trong Tự Do " , một " bằng chứng hội nhập trong cuộc sống tích cực tại nước Pháp " và một sự "nhắc nhở thanh thiếu niên sinh trưởng tại Pháp bổn phận không bao giờ quên Văn Hoá và Nguồn Gốc Việt  ".

Có cái gì thật quyến rũ, thật kỳ diệu khi ta nhận thức rằng ngôn ngữ  Việt dùng cùng một từ để biểu lộ Mẹ và Quê hương, Mẹ Tổ Quốc

Do đó, tôi không thể hiểu nổi vì sao trong lòng Cộng Đồng người Việt, nơi mà dự kiến cao quý như thế đã nẩy mầm, người ta lại có thể thả neo bất động. Và trong một thành phố mà tôi mến yêu lại có thể có những sự chống đối nhau giữa những phần tử chính trị của bất cứ phe cánh nào. Định cư tại Pháp tất cả đều trở thành Công dân Pháp, trong một đất nước có sự bảo đảm nơi ẩn náu an lành cho rất nhiều người xuất xứ từ những văn hoá khác biệt. Nước Pháp là một bến bờ cư trú Hoà Bình mà chúng ta phải lấy làm hãnh diện và gìn giữ.

Chúng tôi tôn trọng niềm tin của mỗi người, nhưng mỗi cá nhân cũng phải tôn trọng niềm tin của người khác. Chọn một thái độ chống đối hung hăng đối với nước nguyên quán mà lòng vẫn ước vọng quyền sở hữu tác phẩm điêu khắc có phải chăng là chối bỏ thông điệp quảng đại biểu lộ bởi nghệ sĩ và gói ghém trong tác phẩm nghệ thuật ?

Vâng, phải nhắc lại cho tất cả thế hệ trẻ Việt Nam sinh trưởng ngoài đất nước cội nguồn, bổn phận của chúng là phải thấu hiểu mối dây "mẫu hệ" nối liền với quê hương, những cố gắng hội nhập  và tìm cách tri ân những bậc Cha Mẹ trong lòng xã hội Pháp, và sau cùng là chia sẻ những tình cảm nầy với đất nước tiếp nhận mình.

Tôi cũng nhắc lại rằng những lá cờ biểu thị bất cứ bè phái chính trị nào sẽ không có chỗ phô trương bên cạnh bức tượng nầy. Vậy, chỉ có một lá cờ và luôn một lá cờ  quốc gia Pháp là có thể qui tụ chúng ta.

Sự trung lập của thành phố và của những đại diện thành phố là và sẽ là nguyên tắc xử sự liên quan đến vấn đề nầy trước bất cứ những mưu toan làm lũng đoạn nào.

Tôi không chối cãi những đớn đau trong quá khứ mà một số gia đình đã gánh chịu, nhưng khi đã tiếp nhận họ, nước Pháp khuyến khích họ nên giữ lại phần tốt đẹp nhất và xây đắp một tương lai chung. Đó là những điều chúng tôi đã thực hiện tại Bussy Saint-Georges và điều đó phải được bảo tồn.

Jean-Claude Lamagnère

Cám ơn anh KD Tường đã nhã ý dịch lại.